खैर (Senegalia catechu)
मृग नक्षत्राचा अधिकृत नक्षत्र वृक्ष
मृग नक्षत्राचा अधिकृत नक्षत्र वृक्ष
मराठी नाव: खैर
English Name: Cutch Tree / Black Catechu
Botanical Name: Senegalia catechu
कुल: Fabaceae
उत्पत्ती: भारत
वाढ: मध्यम उंचीचा, काटेरी, औषधी व मजबूत लाकूड असलेला वृक्ष
कॅटेचिन, टॅनिन्स, क्वेर्सेटिन, फ्लॅव्होनॉईड्स
नक्षत्र: मृगशीर्ष
नक्षत्र स्वामी: मंगळ
देवता: सोम
राशी: वृषभ (23°20'–30°) व मिथुन (0°–6°40')
मृगशीर्ष नक्षत्र हे शोध, कुतूहल, बुद्धिमत्ता व प्रवासाचे प्रतीक आहे. या नक्षत्रात जन्मलेले जातक सतत नव्या गोष्टींचा शोध घेणारे, विचारशील व संवादकौशल्यात निपुण असतात.
खैर वृक्ष हा दृढता, संरक्षण व संयम यांचे प्रतीक मानला जातो. मृगशीर्ष नक्षत्रातील जातकांसाठी खैर वृक्ष मानसिक स्थैर्य, निर्णयक्षमता व नकारात्मक ऊर्जेपासून संरक्षण प्रदान करतो.
मंगळ ग्रहाच्या प्रभावामुळे खैर वृक्ष साहस, आत्मविश्वास व शारीरिक शक्ती वाढवतो.
खैर वृक्षाचा उपयोग यज्ञकर्म, हवन व धार्मिक विधींमध्ये केला जातो. आयुर्वेद व वैदिक परंपरेत खैर पवित्र मानला जातो.
खैर वृक्ष घराच्या दक्षिण किंवा नैऋत्य दिशेला लावणे संरक्षणदायक मानले जाते. नक्षत्र वनामध्ये मृगशीर्ष नक्षत्रासाठी खैर वृक्ष महत्त्वाचा आहे.
हा नक्षत्र वृक्ष सिद्धनाथ नर्सरी, अनवली येथे उपलब्ध आहे.
टीप: वरील माहिती AI द्वारे तयार केलेली असून वैदिक, आयुर्वेदिक व शास्त्रीय संदर्भांवर आधारित आहे.